Het samenlevingscontract: duidelijkheid en bescherming

Steeds meer stellen kiezen ervoor om samen te wonen zonder te trouwen. In dat geval is een samenlevingscontract geen verplichting, maar in de praktijk wel verstandig.

Zeker bij samengestelde gezinnen, waarin beide partners eerder een relatie hebben gehad, kinderen hebben uit die relatie en/of vermogen ongelijk is ingebracht. Een goed contract voorkomt onduidelijkheid en ongewenste gevolgen.

Ongelijke vermogensinbreng; maak afspraken

In samengestelde gezinnen brengen partners niet altijd hetzelfde vermogen mee. Denk aan spaargeld, een eigen woning, een onderneming, een erfenis/schenking of beleggingen. Zonder duidelijke afspraken kan bij een relatiebreuk onbedoeld discussie ontstaan over wat van wie is.

In een samenlevingscontract kan vastgelegd worden:

  • welk vermogen privé blijft;
  • of er een vergoedingsrecht ontstaat en hoe dit vergoedingsrecht wordt verrekend;
  • hoe gezamenlijke kosten worden verdeeld;
  • afspraken over de gevolgen van gezamenlijke aankopen;
  • hoe wordt omgegaan met waardestijging of -daling van bezittingen.

Dit zorgt voor transparantie en voorkomt dat vermogen dat bedoeld is voor eigen kinderen onbedoeld bij de andere partner terechtkomt.

Bescherming van kinderen uit een eerdere relatie

Een belangrijk aandachtspunt in samengestelde gezinnen is de positie van kinderen uit een eerdere relatie. Zonder aanvullende afspraken (een testament) hebben samenwonende partners geen automatisch erfrecht ten opzichte van elkaar. Dat kan gevolgen hebben voor de langstlevende partner, maar ook voor de kinderen.

Met een samenlevingscontract, in combinatie met een testament , kan worden geregeld dat:

  • de langstlevende partner financieel verzorgd achterblijft;
  • het vermogen uiteindelijk terechtkomt bij de eigen kinderen;
  • kinderen niet direct hun erfdeel opeisen als dat onwenselijk is;
  • er evenwicht is tussen zorg voor de partner en bescherming van het familievermogen.

Zo wordt voorkomen dat kinderen zich benadeeld voelen, of dat de partner financieel in de knel komt.

Praktisch en toekomstgericht

Een samenlevingscontract is geen teken van wantrouwen, maar van vooruitdenken. Het biedt houvast op momenten waarop emoties vaak hoog oplopen: bij ziekte, overlijden of uit elkaar gaan. Juist dan is het prettig als afspraken al rustig en rationeel zijn vastgelegd.

In mijn scheidingspraktijk zie ik dagelijks de gevolgen indien het samenlevingscontract niet duidelijk is opgesteld. Het is daarom belangrijk is om het contract regelmatig te herzien, bijvoorbeeld bij:

  • aankoop van een woning;
  • geboorte van kinderen;
  • veranderingen in inkomen of vermogen.

 

Persoonlijk, passend advies

Elk (samengesteld) gezin is anders. Een standaardcontract is daarom vaak niet voldoende. Door bewust stil te staan bij vermogensverhoudingen en verantwoordelijkheden richting elkaar én de kinderen, ontstaat een regeling die recht doet aan ieder van jullie.

Een samenlevingscontract biedt duidelijkheid, bescherming en rust. Vooral bij (samengestelde) gezinnen met ongelijk vermogen en kinderen uit eerdere relaties is het belangrijk om financiële én emotionele belangen zorgvuldig in balans te houden.